Θέματα και ενδεικτικές απαντήσεις Πανελλαδικών Εξετάσεων 2026 - Νεοελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνία

Θέματα και ενδεικτικές απαντήσεις Πανελλαδικών Εξετάσεων 2026 - Νεοελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνία

ΚΕΙΜΕΝΟ 1 

Μια παγκόσμια σύγχρονη κρίση μοναξιάς   

Μια δομική αλλαγή συντελείται σχεδόν παντού, ταυτόχρονα. Για πρώτη φορά στη σύγχρονη ιστορία, η πλειονότητα των κρατών, αναπτυγμένων και αναπτυσσόμενων, βρίσκεται κάτω από το «όριο αναπλήρωσης» των 2,1 παιδιών ανά γυναίκα, προκειμένου ένας πληθυσμός να διατηρείται δημογραφικά σταθερός χωρίς μετανάστευση. Σε 66 χώρες, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας, ο μέσος όρος είναι τώρα πιο κοντά στο 1. Σε άλλες, πλησιάζει όλο και πιο επικίνδυνα το μηδέν.  Εδώ και χρόνια, πολιτικοί και αναλυτές αντιμετωπίζουν την υπογεννητικότητα ως πρόβλημα πρωτίστως οικονομικής φύσης. Η ακρίβεια, η εργασιακή επισφάλεια, το υψηλό κόστος στέγασης, η ελλιπής κρατική στήριξη προς τους γονείς και η δυσκολία συνδυασμού καριέρας και οικογένειας -ιδίως για τις γυναίκες- θεωρούνται οι βασικές αιτίες. Όμως, πλέον δεν αρκούν για να εξηγήσουν τις παγκόσμιες διαστάσεις του φαινομένου. Δημογράφοι επισημαίνουν ότι η κρίση γεννητικότητας έχει εξελιχθεί σε κρίση των σχέσεων, με ριζική αλλαγή προτύπων και αντιλήψεων στην ψηφιακή εποχή. Στους «New York Times», η Άννα Λουί Σάσμαν, συγγραφέας και δημοσιογράφος με ειδίκευση σε θέματα φύλου, οικονομίας και αναπαραγωγής, σκιαγραφεί μια διάχυτη υπαρξιακή αβεβαιότητα στις τάξεις των νέων ενηλίκων. Συμβαίνει σε μια «εποχή πολυκρίσης», παρατηρεί, εν μέσω κλιματικής αλλαγής, γεωπολιτικής και οικονομικής αστάθειας, διεύρυνσης των ανισοτήτων και του τρόπου με τον οποίο η τεχνητή νοημοσύνη μετασχηματίζει τις κοινωνίες.  Προς επίρρωση1 των ανωτέρω, έρευνα των «Financial Times» βάσει ανάλυσης δεδομένων -από δημογραφικά αρχεία έως αναζητήσεις στην Google- καταγράφει μια χρονική σύμπτωση της πιο πρόσφατης δημογραφικής κατάρρευσης σε πολλές χώρες με τη χρήση των smartphones. Έχουν αλλάξει τον τρόπο αλληλεπίδρασης των νέων, ενόσω τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης καλλιεργούν εξιδανικευμένα πρότυπα σχέσεων, εμφάνισης και επιτυχίας. Έτσι, δημιουργούν μη ρεαλιστικές προσδοκίες που αυξάνουν τα επίπεδα μοναξιάς, κοινωνικής απομόνωσης και ψυχολογικής δυσφορίας, αλλά και ένα αναδυόμενο ιδεολογικό χάσμα μεταξύ νέων ανδρών και γυναικών, κυρίως μεταξύ όσων δεν έχουν πανεπιστημιακή εκπαίδευση. Στο πλαίσιο αυτό, χωρίς ουσιαστικές παρεμβάσεις, όπως υπογραμμίζει ο συντάκτης της έρευνας, Τζον Μπερν-Μέρντοχ, η γήρανση του πληθυσμού «επιβαρύνει την αύξηση της παραγωγικότητας και τη βελτίωση του βιοτικού επιπέδου».  

 1. επίρρωση: ισχυροποίηση, ενίσχυση       

[Μαργαρίτα Βεργολιά, εφημερίδα ΤΑ ΝΕΑ, 23.5.2026, ελαφρώς συντομευμένο και διασκευασμένο]. 

ΚΕΙΜΕΝΟ 2 

[Τα νιάτα και τα γεράματα]  

Λέγεται συνήθως ότι τα νιάτα είναι επαναστατικά, αγαπούν τις μεγάλες καινοτομίες, απαιτούν ριζικές λύσεις, δεν δέχονται συμβιβασμούς· και αυτό πραγματικά είναι η χάρη και η δόξα τους. Λέγεται ακόμη ότι τα γεράματα είναι κατά κανόνα συντηρητικά, ηλικία των συμβιβασμών, ότι τα χρόνια εκείνα ο άνθρωπος και στις εχθρότητες και στις συμπάθειές του είναι μαλακός· ότι δεν προσέχει τις πολύ λεπτές αποχρώσεις, βλέπει μονάχα τα βασικά χρώματα· δεν μετακινείται προς νέες καταστάσεις, άγνωστες, αδοκίμαστες ακόμη. Και τούτο είναι αληθινό, έως ένα σημείο τουλάχιστο. Μπορούμε μάλιστα με αυτά τα μέτρα να προσδιορίζομε τα γεράματα της μικρής ηλικίας και τα νιάτα της μεγάλης ηλικίας. Γιατί υπάρχουν και νέοι συντηρητικοί, συμβιβαστικοί, υποχωρητικοί, που δεν αγαπούν ό,τι πρόκειται να τους βγάλει έξω από τα καθιερωμένα. Όπως αντίθετα υπάρχουν και γέροντες ριζοσπαστικοί, που νεάζουν στις σκέψεις και στα αισθήματα, που ενθουσιάζονται για τις επαναστατικές καινοτομίες κ.τ.λ. Τα δύο λοιπόν στρατόπεδα υπάρχουν και μακάρι να διαχωρίζονται ανάλογα με την ηλικία των σταυροφόρων τους. Γιατί χρειάζονται και τα δύο· είναι απαραίτητα για την υγεία του κοινωνικού σώματος. Αλίμονο στις κοινωνίες που αποτελούνται μόνο από «νέους» (στα νεύρα και στις ιδέες) ανθρώπους που διαρκώς καλπάζουν ορμητικά προς τα εμπρός. Και αλίμονο πάλι στις κοινωνίες που είναι καμωμένες μόνο από «γέροντες» (στα μυαλά και στα χέρια) που τρέμουν κάθε μεταβολή και την καταριώνται. Ευλογημένες είναι κείνες που έχουν και τις δύο κατηγορίες πολιτών· η ιστορία χρειάζεται και τα δυο ρεύματα.   

[Ε. Π. Παπανούτσος, Πρακτική Φιλοσοφία, απόσπασμα από το κεφάλαιο «Τα γερατειά», σσ. 174-175, Αθήνα, 2008, εκδ. Νόηση] 

ΚΕΙΜΕΝΟ 3 

Ο Ανδρέας Εμπειρίκος στο ποίημά του «Ποιος ζει και ποιος πεθαίνει» συνδέει τη ζωή με τη χαρά και την αγωνιστικότητα. 

Αρκεί.  

Χτύπα τη θλίψη καταγής 

Και πέταξε το μαράζι στα σκουπίδια. 

Πρέπει να πολεμήσης να χαρής 

Κι ακόμα να χαρής 

Κι όχι να πίνης ξύδι -όποιος κι αν στο δίνει 

Τώρα σου πρέπει μέλι 

κι ένα ποτήρι γιομάτο «δε με μέλλει»1 

Ορθό-κοφτό σαν βλύσμα2 κραυγής γλάρου 

Πρέπει να γυμνωθής 

Κι αν στολιστής να στολιστής με αχάτη3. 

Πρέπει να νιώσης όλες τις ηδονές που σε τραβάνε 

Μα πρώτα πρέπει να ανασάνης μπροστά στον ήλιο 

Κι αφού λυτρώσεις στην ψυχή σου τον οίστρο4 

του βαρβάρου Έβγα στο δρόμο. 

Κ’ εκεί, 

Προ πάντων, 

Μην φοβηθείς το πάτημά σου. 

1. «δε με μέλλει»: δεν με νοιάζει, δεν με ενδιαφέρει 

2. βλύσμα: εκρηκτικός ήχος (μτφ.) (από το ρ. βλύζω: αναβλύζω, ξεπηδώ ορμητικά) 

3. ο αχάτης: ημιπολύτιμος πολύχρωμος λίθος  

4. ο οίστρος: κατάσταση ψυχικής και πνευματικής έξαρσης 

[Α. Εμπειρίκος, 1934 • Προϊστορία ή Καταγωγή, εκδ. Άγρα, Αθήνα 2014, διατηρήθηκε η ορθογραφία του ποιήματος]. 

Θέμα Α 

Α1. Να συνοψίσετε σε 70-80 λέξεις τους λόγους στους οποίους, σύμφωνα με το Κείμενο 1, οφείλεται η υπογεννητικότητα. 

Θέμα Β 

Β1. Να γράψετε στο τετράδιό σας δίπλα στον αριθμό της Στήλης Α το γράμμα από τη Στήλη Β που αντιστοιχεί στην ορθή απάντηση, με βάση το περιεχόμενο των Κειμένων 1 και 2 (χωρίς αναφορά σε χωρία του κειμένου): 

Β2. α. Η τρίτη παράγραφος του Κειμένου 1 («Προς επίρρωση…πανεπιστημιακή εκπαίδευση») αναπτύσσεται με τον τρόπο του αιτίου-αποτελέσματος. Να επισημάνετε το αίτιο και δύο από τα αποτελέσματα (μονάδες 3) και να δηλώσετε ποια πρόθεση της συντάκτριας εξυπηρετεί η συγκεκριμένη επιλογή (μονάδες 3). 

β. Στο Κείμενο 2  να γράψετε τι δηλώνουν οι έντονα υπογραμμισμένες λέξεις Γιατί (το πρώτο του κειμένου) και λοιπόν, κάνοντας αναφορά στα νοήματα που αυτές συνδέουν σε κάθε περίπτωση (μονάδες 4). 

Β3. Στο Κείμενο 2 να εξηγήσετε τη λειτουργία των παρακάτω γλωσσικών επιλογών: 

• το ασύνδετο σχήμα: «Λέγεται συνήθως…συμβιβασμούς·» (μονάδες 4),  

• το πρώτο πληθυντικό πρόσωπο: «Μπορούμε…προσδιορίζομε» (μονάδες 2) και  

• τη συνυποδήλωση/μεταφορά: «ανθρώπους που διαρκώς καλπάζουν ορμητικά προς τα εμπρός» (μονάδες 4). 

Θέμα Γ 

Γ1. Ποιες είναι οι προτροπές του ποιητικού υποκειμένου προς τον αναγνώστη/την αναγνώστρια; Να τεκμηριώσετε την απάντησή σας με τρεις (3) διαφορετικούς μεταξύ τους κειμενικούς δείκτες από το ποίημα. Πώς θα ανταποκρινόσουν εσύ στο κάλεσμα αυτό του ποιητικού υποκειμένου; (150-200 λέξεις)  Μονάδες 15 

Θέμα Δ 

Δ1. Αξιοποιώντας δημιουργικά ιδέες από τα Κείμενα αναφοράς 1 και 2, σε ένα άρθρο 350-400 λέξεων που θα αναρτηθεί στη σχολική εφημερίδα:  α) να εξηγήσετε για ποιους λόγους, κατά τη γνώμη σας, αυξάνονται τα επίπεδα μοναξιάς στην εποχή μας και β) να προτείνετε τρόπους με τους οποίους θα μπορούσαν να συνεργάζονται οι νέοι με τους ανθρώπους της τρίτης ηλικίας, ώστε να θεραπευτεί η μοναξιά και των δύο γενεών.  

Ενδεικτικές απαντήσεις

Θέμα Α

Λόγοι υπογεννητικότητας: 

1. κοινωνικοπολιτικά δεδομένα (κόστος βιοπορισμού, απουσία κοινωνικού κράτους, εργασιακή επισφάλεια και υπερεργασία)

2. υπαρξιακή κρίση (μεταβολή και αστάθεια στην τεχνολογία, περιβάλλον) 

3. (ειδικότερη έκφανση του 2) ψυχολογική πίεση από πρότυπα των κοινωνικών δικτύων

Η υπογεννητικότητα οφείλεται σε κοινωνικοπολιτικά δεδομένα και ψυχολογικούς παράγοντες. Πιο συγκεκριμένα, το φαινόμενο προκαλείται από το υψηλό κόστος βιοπορισμού σε συνδυασμό με την απουσία κοινωνικού κράτους για τη στήριξη των νέων οικογενειών και την υπερεργασία. Βέβαια, υπάρχουν και ψυχολογικοί παράγοντες που παρακωλύουν τους νέους, όπως η υπαρξιακή κρίση λόγω της έντονης μεταβολής των δεδομένων στην τεχνολογία και το περιβάλλον. Εξαιτίας αυτού, η χρήση των κοινωνικών δικτύων επιφέρει ψυχολογική πίεση οφειλόμενη στην τελειότητα των παρουσιαζόμενων προτύπων, με συνέπεια οι νέοι να αδρανούν. (81 λέξεις)

Θέμα Β

Β1

(Βάζουμε αιτιολόγηση, ενώ δεν ζητείται για να διευκρινιστεί ο λόγος επιλογής του κάθε στοιχείου. ΔΕΝ ΑΠΑΙΤΕΙΤΑΙ ΟΙ ΜΑΘΗΤΕΣ ΝΑ ΠΑΡΑΠΕΜΨΟΥΝ ΣΕ ΧΩΡΙΟ)

1- β ("...η πλειονότητα των κρατών...κάτω από το όριο αναπλήρωσης")

2- β ("...σκιαγραφεί μια διάχυτη υπαρξιακή αβεβαιότητα...")

3- α ("...καλλιεργούν εξειδανικευμένα πρότυπα σχέσεων")

4- α ("η ιστορία χρειάζεται και τα δύο ρεύματα")

5- α ("Όπως αντίθετα υπάρχουν και γέροντες ριζοσπαστικοί")

Β2

α. Στην τρίτη παράγραφο του κειμένου 1 έχουμε οργάνωση του λόγου στη βάση αιτίου και αποτελέσματος, όπου αίτιο είναι η χρήση των κινητών και αποτελέσματα η αλλαγή στον τρόπο αλληλεπίδρασης των νέων, η αύξηση των επιπέδων άγχους και της μοναξιάς κ.α. Με αυτόν τον τρόπο, η συντάκτρια προσπαθεί να ερμηνεύσει το φαινόμενο και να αναδείξει τις αιτίες που το προκαλούν. Ειδικότερα, στόχος είναι η κατανόηση και εξήγηση της χρήσης των smartphone ως λόγου εμφάνισης της υπογεννητικότητας. Επισημαίνεται ότι τα κοινωνικά δίκτυα οδηγούν σε αποδυνάμωση της ουσιαστικής επικοινωνίας, η ενίσχυση του αισθήματος αποξένωσης και η επιβάρυνση της ψυχικής κατάστασης των νέων. Παράλληλα, τονίζεται ότι οι διαδικτυακές εφαρμογές καλλιεργούν πρότυπα τελειότητας και επιτυχίας, τα οποία δημιουργούν υπερβολικές απαιτήσεις και απομακρύνουν πολλούς νέους από την προοπτική της δημιουργίας μιας νέας οικογένειας. 

β. Το "γιατί" στο κείμενο του Παπανούτσου δημιουργεί μια έντονη αντίθεση ανάμεσα στο κείμενο που βρίσκεται πριν και μετά τη λέξη αυτή. Με τη χρήση της συγκεκριμένης διαρθρωτικής λέξης ο δοκιμιογράφος δίνει έμφαση στη διαφορά που υπάρχει ανάμεσα στο αναμενόμενο και την εξαίρεση. Δηλώνει εμφατικά και αιτιολογεί τη θέση του ότι, παρόλο που τα νιάτα συνδέονται με την ενεργητικότητα και το πάθος και τα γηρατειά με την αδράνεια, υπάρχουν και νέοι που είναι υποχωρητικοί, αλλά και γηραιότεροι που είναι δυναμικοί. 

Από την άλλη, η χρήση του "λοιπόν" είναι συμπερασματική και ανακεφαλαιωτική όσων έχουν αναφερθεί ανωτέρω στο κείμενο. Πιο συγκεκριμένα, έχοντας παρουσιάσει τις δύο τάσεις που αντιπροσωπεύουν τα νιάτα και τα γηρατειά, αλλά και τις εξαιρέσεις τους, καταλήγει στη σκέψη πως είναι υπαρκτές και ωφέλιμες για την πορεία και την εξέλιξη της ιστορίας επιτελώντας η καθεμία το ρολό της ιδιαίτερο ρόλο. 

Β3. Το ασύνδετο σχήμα αξιοποιείται για να παρατεθούν όλα τα απαραίτητα στοιχεία που θα περιγράψουν με εμβρίθεια τα χαρακτηριστικά της νεανικής ηλικίας (ριζοσπαστικότητα, επαναστατικότητα, αδιαλλαξία). Επιπλέον, δίνει ταχύτητα στο λόγο, με αποτέλεσμα ο αναγνώστης αντιλαμβάνεται την ένταση και την ορμητικότητα του νέου.

Το α' πληθυντικό εκφράζει την εγγύτητα του δοκιμιογράφου με τον αναγνώστη, καθώς τον βλέπει ως συνεργάτη στην πορεία ανακάλυψης και ερμηνείας των χαρακτηριστικών της κάθε ηλικίας και της λειτουργικότητάς τους ως προς το πλαίσιο της κοινωνίας. Έτσι, ο αναγνώστης δεσμεύεται και ακολουθεί απρόσκοπτα και με στοχαστική διάθεση το συλλογισμό του Παπανούτσου. Επίσης, δημιουργείται η αίσθηση της καθολικότητας της δυνατότητας προσδιορισμού των ιδιαίτερων εξαιρέσεων που περιγράφονται, αφού όλοι μπορούμε να καταλήξουμε σε αυτόν. 

Θέμα Γ

Το ποιητικό υποκείμενο τονίζει την ανάγκη της αγωνιστικότητας, της ενεργητικότητας και της αξιοποίησης κάθε ευκαιρίας στη ζωή. Καλεί τον αναγνώστη να ζήσει με ένταση και χαρά και να διώξει τη θλίψη. Μέσα από τη χρήση της προστακτικής και της προτρεπτικής υποτακτικής μάς ζητά με τρόπο επιτακτικό να απομακρυνθούμε από την απαισιοδοξία ("Χτύπα τη θλίψη", "να πολεμήσης", "να χαρής") και να αδράξουμε τη μέρα, επιμένοντας στην έννοια της χαράς που επαναλαμβάνεται ("να χαρής", "να χαρής"). Στη συνέχεια, μας καλεί να αρνηθούμε την πίκρα όποιος κι αν μας την προσφέρει δημιουργώντας μια οπτική και οσφρητική εικόνα ("κι όχι να πίνης ξύδι...πρέπει μέλι"). Έπειτα, δηλώνεται με επίταση η σημασία της απόλαυσης που αισθητοποιείται μέσα από μία μεταφορά: πρέπει να ανασάνουμε μπροστά στον ήλιο, δηλαδή να νιώσουμε την ανακούφιση και το φως της ελευθερίας. Μόνο έτσι θα καταφέρουμε να φτάσουμε στην αυτογνωσία και στο να ζήσουμε τη ζωή με τρόπο αυθεντικό και ουσιαστικό. Προσωπικά, νομίζω ότι η ζωή είναι σημαντικό να βιώνεται με με αισιοδοξία, δύναμη και διάθεση για αγώνα. Αισθάνομαι ότι θέλω να γίνω πιο ενεργητική και να διεκδικήσω αυτό που δικαιούμαι, δηλαδή την επιλογή που είναι στο χέρι μου: να ζήσω στο έπακρο! 

Θέμα Δ

Επικοινωνιακό πλαίσιο: 

Πομπός: εγώ ως μαθητής και άνθρωπος

Δέκτης: συμμαθητές (κυρίως), καθηγητές και ευρύτερο κοινό (άρα οικείο και προσωπικό ύφος)

Μήνυμα: λόγοι μοναξιάς, τρόποι αντιμετώπισης για καταπολέμηση σε σχέση και με τρίτη ηλικία

Μέσο: σχολική εφημερίδα

Είδος κειμένου: άρθρο (άρα τίτλος και αφόρμηση)

Προθετικότητα: περιγραφή, πειθώ

Ιδέες 

α. αγωνία απόκτησης δεξιοτήτων, υπερβολικό πρόγραμμα δραστηριοτήτων, συνέχεια απασχολημένοι

κοινωνική δικτύωση (το ασήμαντο προβάλλεται ως κάτι σημαντικό, αδυναμία αξιολόγησης, απομόνωση, φόβος αποτυχίας)

ψηφιακός γραμματισμός (δεν τον διαθέτουν οι γηραιότεροι)

απομάκρυνση και κοινωνικός φόβος

β. σύνδεση με ηλικιωμένους στο πλαίσιο της οικογένειας 

εθελοντικές δράσεις από το σχολείο, το δήμο κ.λπ.

Μαζί και μόνοι

Τον τελευταίο καιρό ζητάω συχνά από φίλους να βγούμε για να παίξουμε ποδόσφαιρο, αλλά κανείς δεν είναι διαθέσιμος. Αυτό το γεγονός με έχει προβληματίσει και αποτέλεσε την αιτία να σκεφτώ βαθύτερα το πρόβλημα της μοναξιάς στις μέρες μας, αλλά και να μοιραστώ τις σκέψεις μου για το δύσκολο αυτό ζήτημα. 

Είναι γνωστό ότι οι καθημερινές μας υποχρεώσεις γεμίζουν το πρόγραμμά μας με δραστηριότητες, στις οποίες είμαστε όλοι μαζί. Ωστόσο, ποτέ κανείς δεν προλαβαίνει να συνδεθεί πραγματικά με τους φίλους του και να τους γνωρίσει σε βάθος. Στο φροντιστήριο και στα αθλήματα είμαστε μαθητές και αθλητές, όμως σπάνια λειτουργούμε ως πραγματικοί φίλοι. 

Επιπλέον, ένα μεγάλο μέρος της ημέρας μας αναλώνεται μπροστά σε μια οθόνη. Επικοινωνούμε μέσω των κοινωνικών δικτύων με εικονίδια και βίντεο, τα οποία προσπερνάμε βιαστικά. Έτσι, οι ανθρώπινες σχέσεις γίνονται πιο επιφανειακές και η απομόνωση επικρατεί, παρότι είμαστε συνεχώς «συνδεδεμένοι».

Από την άλλη πλευρά, υπάρχει μια όαση για τη ψυχολογία μας που μένει αναξιοποίητη. Οι παππούδες μας συχνά μένουν μόνοι, χωρίς συχνή επικοινωνία με συγγενείς ή φίλους, με αποτέλεσμα να νιώθουν εγκαταλελειμμένοι κι εμείς να χάνουμε την ευκαιρία να ακούσουμε τις εμπειρίες τους, αλλά και να ανταλλάξουμε μαζί τους γνώσεις και συναισθήματα.

Για αυτόν τον λόγο, το αίσθημα της μοναξιάς είναι σημαντικό να αντιμετωπιστεί με την ενίσχυση της ουσιαστικής επικοινωνίας. Είναι καλό να αφιερώνουμε περισσότερο χρόνο στις προσωπικές σχέσεις και σε δραστηριότητες που φέρνουν τους ανθρώπους κοντά, όπως ο αθλητισμός, οι εκδρομές και οι εθελοντικές δράσεις ιδιαίτερα σε σχέση με τους ηλικιωμένους. 

Για παράδειγμα, μπορούμε να επισκεπτόμαστε πιο συχνά τους παππούδες μας. Επίσης, μπορούν οι δήμοι και τα πολιτιστικά κέντρα, να δώσουν ευκαιρίες για πρωτοβουλίες που θα συνδέσουν αυθεντικά εμάς τους νέους με τα άτομα τρίτης ηλικίας, ώστε να παρουσιάζουμε παραστάσεις και να προσφέρουμε συντροφιά και βοήθεια στους μεγαλύτερους. Παράλληλα, εμείς θα ωφελούμαστε από τη σοφία, τη γνώση και την αγάπη τους. Με αυτόν τον τρόπο δημιουργούνται δεσμοί αλληλεγγύης και αμοιβαίου σεβασμού.

Συμπερασματικά, η μοναξιά αποτελεί ένα σοβαρό πρόβλημα της εποχής μας, το οποίο όμως μπορεί να αντιμετωπιστεί όταν επιλέξουμε να έρθουμε πιο κοντά ο ένας στον άλλον. Η αγάπη και η συντροφιά είναι δίπλα μας, αρκεί να της δώσουμε μια ευκαιρία χωρίς να αναλωνόμαστε από την καθημερινότητα. 

Η ζωή στην πόλη και η ζωή στο νησί (Επίπεδο Ελληνομάθειας Β1)

Η ζωή στην πόλη και η ζωή στο νησί

Άσκηση 1

Συμπληρώστε τα κενά με τον κατάλληλο τύπο του ενεστώτα παθητικής φωνής: 

Η ζωή στην πόλη και η ζωή στο νησί συχνά __________ (συγκρίνω), ώστε να ξέρουμε πού είναι καλύτερα να κατοικούμε. Στις μεγάλες πόλεις, πολλές υπηρεσίες __________ (παρέχω) εύκολα και γρήγορα στους κατοίκους. Τα μέσα μαζικής μεταφοράς __________ (χρησιμοποιώ) καθημερινά από χιλιάδες ανθρώπους, ενώ πολλά αυτοκίνητα συχνά __________ (μαζεύω) στο δρόμο δημιουργώντας κίνηση, ειδικά τις ώρες αιχμής. Παράλληλα, πολλά κτίρια __________ (οικοδομώ) με σύγχρονη αρχιτεκτονική και νέες τεχνολογίες.

Από την άλλη πλευρά, η ζωή στο νησί __________ (θεωρώ) πιο ήρεμη και κοντά στη φύση. Μόνο το καλοκαίρι οι τουρίστες __________ (επισκέπτομαι) τα παραδοσιακά νησιά. Επίσης, τα τοπικά προϊόντα __________ (παράγω) με μεράκι από τους ντόπιους κατοίκους. Το καλοκαίρι πολλά πολιτιστικά φεστιβάλ __________ (οργανώνω) από τους δήμους και τους πολιτιστικούς συλλόγους, ενώ οι παραλίες __________ (καθαρίζω) συχνά για να υποδεχτούν τους επισκέπτες.

Ωστόσο, τον χειμώνα ορισμένες υπηρεσίες __________ (μειώνω) λόγω των καιρικών συνθηκών και τα δρομολόγια των πλοίων μερικές φορές __________ (ακυρώνω). Παρ’ όλα αυτά, η φυσική ομορφιά των νησιών εκτιμάται ιδιαίτερα από όσους αναζητούν ηρεμία και ξεκούραση. Οι μικρές κοινότητες __________ (χαρακτηρίζω) από ισχυρούς δεσμούς μεταξύ των κατοίκων, ενώ οι παραδόσεις __________ (διατηρώ) από γενιά σε γενιά.

Στην πόλη, αντίθετα, η καθημερινότητα __________ (επηρεάζω) από τον γρήγορο ρυθμό ζωής. Τα πάρκα και οι δημόσιοι χώροι __________ (χρησιμοποιώ) από πολλούς ανθρώπους για ξεκούραση, ενώ συχνά νέες συγκοινωνιακές γραμμές __________ (δημιουργώ) για να εξυπηρετήσουν τις ανάγκες του πληθυσμού. 

Συμπερασματικά, τόσο στην πόλη όσο και στο νησί, η ποιότητα ζωής __________ (επηρεάζω) από πολλούς παράγοντες και οι επιλογές των ανθρώπων συχνά __________ (καθορίζω) από την εργασία, την οικογένεια και τις προσωπικές τους ανάγκες. Για αυτόν τον λόγο, κάθε περιοχή __________ (επιλέγω) με διαφορετικά κριτήρια από τον καθένα.

Άσκηση 2 

Ξαναγράψτε το παραπάνω κείμενο, ώστε να εκφράζει αυτό που γινόταν στο παρελθόν. 

Άσκηση 3

-Να αναφέρετε ένα θετικό και ένα αρνητικό του να ζεις στην πόλη και στο νησί, σύμφωνα με το κείμενο.

-Σχολιάστε όσα αναφέρατε. Συμφωνείτε; Πού θα προτιμούσατε να ζείτε;

Τεχνολογία και νέοι (Επίπεδο Ελληνομάθειας Β1)

Η γλώσσα της διαφήμισης 

Διαφήμιση Canon (Από το λογαριασμό της εταιρίας στο Instagram)

Απομαγνητοφώνηση βίντεο:

Γεια είμαι η Στέλλα, είμαι εικοσιτεσσάρων χρονών και ως καλός gen z έχω το μικρόβιο. Είμαι εθισμένη με το κινητό μου. Και ποια είναι η λύση σε αυτό; Άκουσέ με. Έχω μια θεωρία. Η τεχνολογία έπρεπε να σταματήσει εδώ: όταν η μόνη χρήση ήταν να παίρνεις τηλέφωνο. Οκ, ίσως και να παίζεις φιδάκι. Αλλά, ρε παιδιά, πλέον μπορούμε να κάνουμε τα πάντα και τελικά καταλήγουμε να μην κάνουμε ΤΙ-ΠΟ-ΤΑ. Οπότε για μια εβδομάδα χώρισα το κινητό μου σε πέντε διαφορετικές συσκευές. Θα έχω μόνο το μικροσκοπικό κινητό με κουμπιά για τηλέφωνο, πορτοφόλι με λεφτά, βιβλίο για ψυχαγωγία, ένα τετράδιο για σημειωματάριο και την κάμερά μου για να βγάζω φωτογραφίες. Και η αλήθεια είναι ότι ήταν ζόρικο. Και βαρετό. Αλλά συνέβη κάτι περίεργο. Όταν ένα αντικείμενο είναι φτιαγμένο για έναν μόνο σκοπό, αλληλεπιδράς μαζί του διαφορετικά. Για παράδειγμα, με την κάμερα έβγαζα λιγότερες φωτογραφίες, αλλά τις θυμόμουν όλες. Γιατί υπάρχει τριβή, υπάρχει πρόθεση και αρχίζεις να παρατηρείς περισσότερο. Και εξαιτίας αυτού αναγκάζεσαι να είσαι παρών. Ίσως τελικά οι περισσότεροι νέοι να μην επιστρέφουν στις κάμερες και τα κουμπιά από νοσταλγία, αλλά επειδή αυτή η απλότητα ήταν που δίνει αξία στις στιγμές.

Λεξιλόγιο

μικρόβιο → κάτι που μας κάνει να θέλουμε πολύ να κάνουμε μια συνήθεια ή δραστηριότητα
adicción / obsesión

εθισμένη → όταν κάποιος δεν μπορεί εύκολα να σταματήσει κάτι
adicta

θεωρία → μια ιδέα ή άποψη για κάτι
teoría

καταλήγουμε → φτάνουμε τελικά σε ένα αποτέλεσμα
terminamos / acabamos

συσκευές → ηλεκτρονικά αντικείμενα ή μηχανήματα
dispositivos

μικοσκοπικό → πολύ μικρό
muy pequeño / diminuto

πορτοφόλι → αντικείμενο όπου βάζουμε χρήματα και κάρτες
cartera / billetera

ψυχαγωγία → κάτι που μας διασκεδάζει
entretenimiento

σημειωματάριο → μικρό τετράδιο για σημειώσεις
cuaderno de notas

ζόρικο → δύσκολο
difícil

αντικείμενο → πράγμα
objeto

σκοπός → ο λόγος που κάνουμε κάτι
objetivo / propósito

αλληλεπιδράς → χρησιμοποιείς ή επικοινωνείς με κάτι ή κάποιον
interactúas

τριβή → δυσκολία ή προσπάθεια που χρειάζεται για να κάνεις κάτι
fricción / dificultad

πρόθεση → όταν κάνεις κάτι συνειδητά και με στόχο
intención

παρών → συγκεντρωμένος στη στιγμή και σε αυτό που συμβαίνει τώρα
presente

επιστρέφουν → πηγαίνουν ξανά σε κάτι παλιό
vuelven / regresan

νοσταλγία → συναίσθημα όταν θυμόμαστε το παρελθόν με αγάπη
nostalgia

απλότητα → όταν κάτι είναι εύκολο και όχι περίπλοκο
simplicidad

αξία → σημασία ή σπουδαιότητα
valor

Δραστηριότητες 

1. Σχολιάστε τη σχέση των νέων με την τεχνολογία. Ποια είναι η δική σας σχέση με την τεχνολογία; Για ποιους σκοπούς την χρησιμοποιείτε; Πιστεύετε ότι η χρήση του κινητού πρέπει ή μπορεί να περιοριστεί; 

2. Τι διαφημίζεται; Σε ποιους απευθύνετε η διαφήμιση; Πώς το καταλάβατε;

3. Φανταστείτε ότι είστε διαφημιστής και πρέπει να ξαναφτιάξετε τη συγκεκριμένη διαφήμιση, αλλά θα απευθύνεται σε ενήλικες. Σκεφτείτε πώς θα μπορούσε να γίνει η διαφήμιση και γράψτε το κείμενό της. 

“Se alquila abuela” (Nivel B1)

Cómo funciona “Se alquila abuela”, la propuesta que conecta familias y jubiladas

“Se alquila abuela” es una iniciativa impulsada por Valeria Quevedo que busca unir dos necesidades en una misma propuesta. Por un lado, ofrece una opción de trabajo para mujeres mayores; por otro, acerca ayuda cotidiana a familias que necesitan acompañamiento en distintas tareas.

El proyecto funciona con un sistema personalizado. Las familias detallan qué tipo de asistencia buscan y las mujeres interesadas en participar completan un formulario con sus preferencias y capacidades para luego avanzar en la vinculación.

La organización de cada caso no sigue un criterio fijo, sino que se adapta a distintos factores. Se tienen en cuenta el barrio, los horarios disponibles y las necesidades puntuales de cada hogar para definir qué propuesta puede encajar mejor.

Entre las tareas contempladas aparecen acciones concretas de la rutina diaria. Puede tratarse de cocinar, retirar chicos de la escuela, acompañar a una persona mayor o compartir tiempo con alguien que necesita compañía.

Según explicó Quevedo, la idea surgió al observar lo que atraviesan muchas jubiladas cuando termina su etapa laboral. En ese marco, sostuvo: “Cuando te jubilás dejás de ser parte del sistema, sentís que ya no tenés proyecto”.

La iniciativa también pone el foco en un vínculo cercano, además de la resolución práctica de necesidades familiares. Con el paso de los días, la propuesta empezó a ganar visibilidad en redes sociales y se presenta como una alternativa para jubiladas que quieren seguir activas con una tarea paga vinculada al cuidado y la compañía.

Fuente: Diario del Valle Facebook

Comprensión lectora

Ejercicio 1. Selecciona la opción correcta

(Las preguntas reformulan ideas con vocabulario distinto al texto.)

1. ¿Cuál es uno de los objetivos principales del proyecto?

a) Sustituir los servicios profesionales de cuidado.
b) Responder simultáneamente a demandas familiares y laborales.
c) Reducir las horas de trabajo de personas mayores.
d) Crear espacios educativos para jubiladas.

---

2. ¿Cómo se decide quién colaborará con cada familia?

a) Mediante sorteos mensuales.
b) Según criterios iguales para todas las situaciones.
c) Analizando disponibilidad y circunstancias particulares.
d) Por orden de inscripción.

---

3. Además del apoyo práctico, ¿qué otro aspecto busca promover la iniciativa?

a) Relaciones cercanas entre personas.
b) Competencia entre participantes.
c) Formación académica.
d) Atención médica especializada.

---

4. ¿Qué motivó la creación del proyecto?

a) El incremento del desempleo juvenil.
b) Las dificultades económicas de familias numerosas.
c) La percepción de pérdida de propósito tras finalizar la vida laboral.
d) La falta de actividades escolares.

---

Ejercicio 2. Verdadero o falso y justifica

1. La propuesta está dirigida exclusivamente al cuidado infantil.
   ☐ Verdadero
   ☐ Falso

Justificación: _____________________________________

---

2. Todas las participantes realizan exactamente las mismas funciones.
   ☐ Verdadero
   ☐ Falso

Justificación: _____________________________________

---

3. La iniciativa considera importante mantener activas a mujeres mayores después de jubilarse.
   ☐ Verdadero
   ☐ Falso

Justificación: _____________________________________

---

Ejercicio 3. Inferencias

Responde con tus palabras.

1. ¿Por qué puede resultar beneficioso para algunas personas mayores continuar realizando tareas remuneradas?

---

2. ¿Qué necesidades sociales actuales parece intentar resolver esta propuesta?

---

3. ¿Qué riesgos o desafíos podría tener un sistema basado en relaciones personales de cuidado?

---

---

Ejercicio 4. Relaciona conceptos

Une cada expresión con su significado más cercano.

Expresión	Significado
1. Adaptarse a cada caso	a. Mantener ocupación y participación
2. Seguir activas	b. Ajustarse a circunstancias concretas
3. Ganar visibilidad	c. Ser más conocida
4. Necesidades puntuales	d. Requerimientos específicos

Respuestas:

1 → ___
2 → ___
3 → ___
4 → ___

---

Producción oral

Contexto

Una radio local prepara un programa sobre nuevas formas de apoyo intergeneracional. Han invitado a jóvenes y adultos para debatir iniciativas que conectan generaciones distintas.

Tú participas como invitado/a y debes explicar tu opinión sobre proyectos similares a “Se alquila abuela”.

Tu tarea

Habla durante 3–4 minutos sobre:

• Qué ventajas puede tener este tipo de iniciativas.
• Qué problemas sociales intenta resolver.
• Posibles riesgos o limitaciones.
• Si participarías o recomendarías un servicio parecido y por qué.
• Una propuesta propia para mejorar la relación entre generaciones.

Situación comunicativa

Rol: ciudadano/a invitado/a a un programa de radio
Destinatarios: audiencia general interesada en temas sociales
Objetivo: informar, argumentar y expresar opinión personal

Preguntas de seguimiento posibles

El entrevistador podría preguntar:

• ¿Crees que la experiencia de vida es una cualidad valiosa en trabajos de cuidado?
• ¿Qué medidas garantizarían seguridad para familias y participantes?
• ¿Existen proyectos semejantes en tu entorno?

---

Producción escrita

Contexto

El ayuntamiento de tu ciudad busca ideas para combatir la soledad en personas mayores y facilitar apoyo a familias con dificultades para conciliar trabajo y vida personal.

Han abierto una convocatoria para recibir propuestas ciudadanas.

Tu tarea

Escribe un texto argumentativo o carta formal (180–220 palabras) donde:

1. Expliques un problema relacionado con envejecimiento o aislamiento social.
2. Propongas una iniciativa concreta.
3. Describas cómo funcionaría.
4. Indiques beneficios para diferentes grupos.
5. Señales posibles inconvenientes y soluciones.

Rol comunicativo

Autor: ciudadano/a que propone una solución social
Destinatario: responsables municipales
Objetivo: convencer y presentar una propuesta viable

Debes incluir:

✓ Opinión personal argumentada
✓ Ejemplos concretos
✓ Conectores (además, sin embargo, por otro lado, en consecuencia…)
✓ Conclusión con recomendación final

Η γιορτή της μητέρας - παθητική φωνή (Επίπεδο Ελληνομάθειας Β1)

  Η Γιορτή της Μητέρας: Η ιστορία της Anna Jarvis

Κάθε χρόνο, τη δεύτερη Κυριακή του Μαΐου, γιορτάζεται η Μητέρα. Λουλούδια και δώρα προσφέρονται και όμορφα λόγια λέγονται στις μητέρες. Όμως, η γιορτή αυτή δεν ξεκίνησε ως εμπορικό γεγονός.

Η γυναίκα από την οποία δημιουργήθηκε η Γιορτή της Μητέρας ήταν η Anna Jarvis. Μέσα από αυτήν την ημέρα επιδιώχθηκε η απόδοση τιμής στην μητέρα της, Ann Reeves Jarvis, η οποία βοηθούσε οικογένειες και παιδιά που είχαν ανάγκη λόγω του πολέμου. Το 1908, μια ειδική εκδήλωση διοργανώθηκε από την Anna Jarvis στην πόλη Grafton για την καθιέρωση της Ημέρας και η προσπάθεια απέδωσε καρπούς χάρη στην επιμονή της. Λίγα χρόνια αργότερα, το 1914, ανακοινώθηκε επίσημα από τον Woodrow Wilson ότι η δεύτερη Κυριακή του Μαΐου θα είναι η Ημέρα της Μητέρας.

Για την Anna Jarvis, η γιορτή είχε βαθύ νόημα. Στόχος της ήταν να ενωθεί ο λαός από τον Βορρά και τον Νότο μετά τον εμφύλιο. Πίστευε ότι η αγάπη, η ειρήνη, η αλληλεγγύη και η κοινωνική αλλαγή μπορούν να ενισχυθούν από τις μητέρες. Το λευκό γαρύφαλλο επιλέχθηκε από την Anna ως σύμβολο της γιορτής. Για εκείνη, η αγάπη της μητέρας, που συνεχίζεται για πάντα, συμβολιζόταν από αυτό το λουλούδι.

Αργότερα, όμως, απογοητεύτηκε. Είδε ότι η γιορτή χρησιμοποιήθηκε από πολλές επιχειρήσεις για οικονομικούς λόγους. Συνειδητοποίησε ότι ο κόσμος άρχισε να σκέφτεται περισσότερο τα δώρα και λιγότερο την πραγματική σημασία της ημέρας. Για αυτόν τον λόγο, προσπάθησε να αλλάξει ή ακόμη και να σταματήσει τον εορτασμό αυτής της μέρας. Πολλά χρήματα ξοδεύτηκαν και πολλά χρόνια αφιερώθηκαν σε αυτόν τον αγώνα. Έτσι, πέθανε φτωχή και μόνη, αλλά η γιορτή που δημιουργήθηκε από εκείνη συνεχίζει να υπάρχει σε όλο τον κόσμο.

Σήμερα, η Γιορτή της Μητέρας θεωρείται μια ευκαιρία για επίδειξη αγάπης και ευγνωμοσύνης προς τις μητέρες μας. Το πιο σημαντικό δεν είναι τα ακριβά δώρα, αλλά τα αληθινά συναισθήματα.

Ασκήσεις

Α. Κατανόηση γραπτού λόγου

Απαντήστε στις παρακάτω ερωτήσεις:

1. Πώς και γιατί η Anna Jarvis θέλησε να τιμήσει τη μητέρα της;

2. Το κράτος δέχθηκε την πρόταση της Anna Jarvis για εορτασμό της ημέρας της Μητέρας;

3. Τι συμβολισμούς έχει η ημέρα της Μητέρας;

4. Γιατί η Anna Jarvis αποφάσισε να πολεμήσει για την κατάργηση της μέρας; 

Β. Παραγωγή προφορικού λόγου

-Εσείς γιορτάζετε τη μέρα της μητέρας; Με ποιον τρόπο;

-Συμφωνείτε με την εμπορική σημασία της γιορτής; Αιτιολογήστε την απάντησή σας. 

Γ. Γραμματική

Συμπληρώστε με τον σωστό τύπο της συνοπτικής υποτακτικής

1. Ήταν σημαντικό να ____________________ (εορτάζω) η Ημέρα της Μητέρας μετά τον εμφύλιο.
2. Η Anna Jarvis αποφάσισε να ____________________ (διοργανώνω) μια εκδήλωση για τις μητέρες.
3. Είναι καλό να ____________________ (καθιερώνω) μια ημέρα τιμής για την προσφορά των μητέρων.
4. Κάποιοι προτείνουν να ____________________ (δημιουργώ) νέες δράσεις για τη γιορτή.
5. Θέλουμε να ____________________ (αναγνωρίζω) η συμβολή της μητέρας στην κοινωνία.
6. Είναι καλό να ____________________ (τιμώ) οι μητέρες την δεύτερη Κυριακή του Μαΐου.
7. Κάποιοι θέλουν να ____________________ (ανακοινώνω) επίσημα η Ημέρα της Μητέρας σε όλες τις χώρες.
8. Είναι απαραίτητο να ____________________ (χρησιμοποιώ) η γιορτή για σωστούς λόγους και όχι για κερδοσκοπία.
9. Προτείνεται να ____________________ (ενισχύω) η αγάπη και η αλληλεγγύη μέσα από τις μητέρες.
10. Είναι καλό να ____________________ (προσφέρω) λουλούδια και δώρα στις μητέρες με αγάπη εκείνη τη μέρα. 

Ο σχηματισμός του αορίστου (Επίπεδο ελληνομάθειας Α1)

Σχηματισμός αορίστου ενεργητικής φωνής στη νεοελληνική γλώσσα 

Για την Α συζυγία: 

1. Ανεβάζω τον τόνο στην προπαραλήγουσα. (Βάζω αύξηση ε-, αν δεν είναι τρισύλλαβο) 

2. Βάζω -σ- στο θέμα 

π.χ. λύνω – έλυσα, πείθω – έπεισα, φτάνω – έφτασα 

3. Αν το θέμα τελειώνει σε κ, γ, χ, γγ, χν, τότε γίνεται -ξ

π.χ. ψάχνω – έψαξα 

4. Αν το θέμα τελειώνει σε π,β,φ, πτ, φτ, αυ, ευ, τότε γίνεται -ψ

π.χ. λάμπω, έλαμψα στρίβω, έστριψα δουλεύω, δούλεψα 

Για την Β συζυγία: 

1. Παίρνω το θέμα και βάζω -ησ- και τις βασικές καταλήξεις του αορίστου:

 π.χ. αγαπώ – αγάπ-ησ-α, θεωρώ – θεώρ-ησ-α 

Ανώμαλα ρήματα 

ανεβαίνω - ανέβηκα πηγαίνω – πήγα βγαίνω – βγήκα μπαίνω – μπήκα αφήνω – άφησα έχω – είχα βάζω – έβαλα διψάω – δίψασα πεινάω – πείνασα πίνω – ήπια τρώω - έφαγα έρχομαι – ήρθα γίνομαι – έγινα θέλω – θέλησα καίω – έκαψα κάνω – έκανα κόβω – έκοψα βλέπω – είδα λέω – είπα μαθαίνω – έμαθα μένω – έμεινα παθαίνω – έπαθα παίρνω – πήρα πλένω – έπλυνα στέλνω – έστειλα σώζω – έσωσα τραβάω – τράβηξα φοράω – φόρεσα χαίρομαι – χάρηκα κάθομαι - κάθισα 

Άσκηση εφαρμογής 

Εκδρομή στο βουνό και στην παραλία Το περασμένο Σάββατο εγώ και οι φίλοι μου ________ (ξεκινάω) πολύ νωρίς για μια εκδρομή στο βουνό. Ο καιρός ________ (είμαι) καλός και όλοι ________ (χαίρομαι) πολύ. Μπήκαμε στο αυτοκίνητο και ο Γιάννης ________ (οδηγώ). Κάποια στιγμή ________ (φτάνω) σε ένα μικρό χωριό κοντά στο δάσος. Εκεί ________ (σταματάω) για καφέ και κάτι να φάμε. Ο Γιάννης ________ (ζητάω) από τον σερβιτόρο τυρόπιτα και χυμό, ενώ η Μαρία ________ (πίνω) έναν ζεστό καφέ. Μετά όλοι μαζί ________ (περπατάω) στο βουνό για περίπου δύο ώρες. Στον δρόμο ________ (βλέπω) πολλά δέντρα, λουλούδια και μικρά ζώα. Κάποια στιγμή ένας φίλος μου ________ (σκοντάφτω), αλλά δεν ________ (χτυπάω) σοβαρά. Εμείς ________ (συνεχίζω) τη διαδρομή και λίγο αργότερα ________ (αντικρίζω) ένα όμορφο σημείο με θέα. Εκεί ________ (στρώνω) μια κουβέρτα και ________ (τρώω) τα σάντουιτς μας. Το απόγευμα αποφασίσαμε να αλλάξουμε σχέδια και να πάμε στην παραλία. Έτσι, ________ (κατεβαίνω) από το βουνό και ________ (μπαίνω) ξανά στο αυτοκίνητο. Όταν ________ (φτάνω) στη θάλασσα, όλοι ________ (τρέχω) γρήγορα προς το νερό. Μερικοί ________ (κολυμπάω), ενώ άλλοι ________ (παίζω) ποδόσφαιρο στην άμμο. Εγώ ________ (τραβάω) πολλές φωτογραφίες και μετά ________ (κάθομαι) δίπλα στη θάλασσα για να ξεκουραστώ. Το βράδυ όλοι ________ (επιστρέφω) σπίτι κουρασμένοι, αλλά πολύ χαρούμενοι. Η εκδρομή ________ (δημιουργώ) μια υπέροχη εμπειρία και όλοι ________ (λέω) ότι θέλουμε να την ξανακάνουμε σύντομα.

Η Γιορτή της Μητέρας: Η ιστορία της Anna Jarvis (Επίπεδο ελληνομάθειας Β1)

 Η Γιορτή της Μητέρας: Η ιστορία της Anna Jarvis

Κάθε χρόνο, τη δεύτερη Κυριακή του Μαΐου, πολλοί άνθρωποι γιορτάζουν τη Μητέρα. Προσφέρουν λουλούδια, δώρα και λένε όμορφα λόγια στις μητέρες τους. Όμως, η γιορτή αυτή δεν ξεκίνησε ως εμπορικό γεγονός.

Η γυναίκα που δημιούργησε τη Γιορτή της Μητέρας ήταν η Anna Jarvis. Ήθελε να τιμήσει τη μητέρα της, Ann Reeves Jarvis, η οποία βοηθούσε οικογένειες και παιδιά που είχαν ανάγκη λόγω του πολέμου. Το 1908, η Anna Jarvis οργάνωσε μια ειδική εκδήλωση στη Grafton των Ηνωμένων Πολιτειών για την καθιέρωση της Ημέρας και η επιμονή της απέφερε καρπούς. Λίγα χρόνια αργότερα, το 1914, ο πρόεδρος Woodrow Wilson ανακοίνωσε επίσημα ότι η δεύτερη Κυριακή του Μαΐου θα είναι η Ημέρα της Μητέρας. 

Για την Anna Jarvis, η γιορτή είχε βαθύ νόημα. Στόχος της ήταν να ενώσει το λαό από τον Βορρά και τον Νότο μετά τον εμφύλιο. Πίστευε ότι οι μητέρες μπορούν να ενισχύσουν την αγάπη, την ειρήνη, την αλληλεγγύη και την κοινωνική αλλαγή. Η Anna διάλεξε το λευκό γαρύφαλλο ως σύμβολο της γιορτής. Για εκείνη, το λουλούδι αυτό συμβόλιζε την αγάπη της μητέρας, που συνεχίζεται για πάντα.

Αργότερα, όμως, απογοητεύτηκε. Είδε ότι η γιορτή χρησιμοποιήθηκε από πολλές επιχειρήσεις για οικονομικούς λόγους. Συνειδητοποίησε ότι ο κόσμος άρχισε να σκέφτεται περισσότερο τα δώρα και λιγότερο την πραγματική σημασία της ημέρας. Για αυτόν τον λόγο, προσπάθησε να αλλάξει ή ακόμη και να σταματήσει τη γιορτή. Ξόδεψε πολλά χρήματα και αφιέρωσε πολλά χρόνια σε αυτόν τον αγώνα. Έτσι, πέθανε φτωχή και μόνη, αλλά η γιορτή που δημιούργησε συνεχίζει να υπάρχει σε όλο τον κόσμο. 

Σήμερα, η Γιορτή της Μητέρας είναι μια ευκαιρία να δείξουμε αγάπη και ευγνωμοσύνη στις μητέρες μας. Το πιο σημαντικό δεν είναι τα ακριβά δώρα, αλλά τα αληθινά συναισθήματα.

διασκευασμένο άρθρο από το διαδίκτυο, https://www.tovima.gr/grace/diasimoi/giorti-tis-miteras-i-alithini-istoria-piso-apo-tin-anna-jarvis-kai-giati-polemise-ti-giorti-pou-i-idia-kathierose/

Άσκηση 1 — Σωστό / Λάθος / Δεν αναφέρεται

Διάβασε τις προτάσεις και γράψε:

• Σ = Σωστό
• Λ = Λάθος
• ΔΑ = Δεν αναφέρεται

1. Η Anna Jarvis δημιούργησε τη Γιορτή της Μητέρας κυρίως για εμπορικούς λόγους.
2. Η μητέρα της Anna Jarvis βοηθούσε ανθρώπους που αντιμετώπιζαν δυσκολίες.
3. Η επίσημη καθιέρωση της γιορτής έγινε πριν από το 1910.
4. Η Anna Jarvis θεωρούσε ότι η γιορτή έχασε το πραγματικό της νόημα με τα χρόνια.
5. Το λευκό γαρύφαλλο επιλέχθηκε επειδή ήταν το αγαπημένο λουλούδι της μητέρας της Anna.
6. Πολλές εταιρείες άρχισαν να κερδίζουν χρήματα από τη Γιορτή της Μητέρας.
7. Η Anna Jarvis υποστήριζε τις περισσότερες εμπορικές διαφημίσεις για τη γιορτή.
8. Η Anna Jarvis πέρασε μεγάλο μέρος της ζωής της προσπαθώντας να γίνει καλύτερη μητέρα.
9. Σήμερα η Γιορτή της Μητέρας γιορτάζεται μόνο στις Ηνωμένες Πολιτείες.
10. Η Anna Jarvis απέκτησε δική της οικογένεια και παιδιά.

---

Άσκηση 2

Παραγωγή προφορικού λόγου - Αντιπαράθεση 

Ρόλος 1: Σε συζήτηση με φίλο σου υποστηρίζεις ότι η Ημέρα της Μητέρας πρέπει να συνεχίσει να γιορτάζεται. Ανάφερε επιχειρήματα για να στηρίξεις τη θέση σου.

Ρόλος 2: Σε συζήτηση με φίλο σου υποστηρίζεις ότι η Ημέρα της Μητέρας δεν χρειάζεται να γιορτάζεται. Ανάφερε επιχειρήματα για να στηρίξεις τη θέση σου.

---

Άσκηση 3

Παραγωγή γραπτού λόγου

Στο προσωπικό σου μπλογκ γράφεις ένα ημερολόγιο για τη σχέση σου με τη μητέρα σου και την αξία που έχει αυτή η σχέση στην πορεία της ζωής σου. (150-200 λέξεις)

La tercera edad (Nivel B1)

La tercera edad es una etapa importante de la vida. Muchas personas mayores necesitan cariño, paciencia y compañía. Los abuelos tienen mucha experiencia y pueden enseñarnos valores, historias y tradiciones. Por eso, la relación entre jóvenes y mayores es muy especial.

Hoy en día, muchas personas mayores viven solas y a veces se sienten tristes o aisladas. Necesitan ayuda en actividades diarias, como hacer compras, ir al médico o usar la tecnología. Los jóvenes pueden ayudar pasando tiempo con ellos, escuchándolos y mostrando respeto y comprensión.

Un problema difícil en la tercera edad es la demencia, por ejemplo el Alzheimer. Las personas que sufren esta enfermedad pueden olvidar nombres, lugares o momentos importantes. Esta situación es complicada tanto para los mayores como para sus familias. Por eso, es importante actuar con sensibilidad y paciencia. Los mayores no necesitan solamente ayuda médica, sino también amor y apoyo emocional.

La sociedad debe cuidar mejor a las personas de la tercera edad. Todos nosotros podemos hacer pequeñas acciones para mejorar su vida y hacerlos sentir útiles y queridos.

Actividades

1. ¿Dónde podemos encontrar un texto como este?

a) En una revista juvenil

b) En un libro de matemáticas

c) En un anuncio de televisión

-Εscribe un título para el texto:

2. Verdadero o falso

Escribe Verdadero, Falso ο No Se Menciona.

Los jóvenes pasan mucho tiempo con las personas mayores.

Las personas mayores no necesitan ayuda emocional.

Los abuelos pueden enseñar muchas cosas a los jóvenes.

El Alzheimer afecta solamente a las familias.

La paciencia es importante cuando ayudamos a personas mayores.

Muchas personas mayores se sienten solas hoy en día.

Los jóvenes pueden ayudar usando la tecnología con los mayores.

Las personas con demencia siempre recuerdan todo.

La sociedad debe cuidar mejor a la tercera edad.

El apoyo emocional es importante para las personas mayores.

---

3. Responde a las preguntas

a) ¿Qué pueden enseñar los abuelos a los jóvenes?
b) ¿Qué necesitan las personas mayores?
c) ¿Cómo pueden ayudar los jóvenes?
d) ¿Por qué la demencia es una situación difícil?

---

4. Vocabulario
Une las palabras con su significado.

1. cariño
2. paciencia
3. apoyo
4. aisladas

a) ayuda emocional
b) amor y afecto
c) tranquilamente y sin estrés
d) solo y sin compañía

---

5. Expresión escrita
Escribe 80-100 palabras:

¿Cómo es tu relación con tus abuelos o con las personas mayores? ¿Cómo pueden los jóvenes ayudarlos?

Expresión escrita (alternativa)

La revista juvenil de tu instituto prepara un número especial sobre la familia y la tercera edad. El profesor de español te pide escribir una página de tu diario personal sobre tu relación con tus abuelos.

Describe:

• su apariencia y su carácter,
• las actividades que hacéis juntos,
• y las maneras en que ayudas a tus abuelos en la vida diaria.

Escribe entre 80 y 100 palabras.

Επεξεργασία πηγής στην Ιστορία Γ' ΓΕΛ - Προσφυγικό (Το πρώτο διάστημα)

Ιστορία Γ' ΓΕΛ Προσανατολισμού

Επεξεργασία πηγής για το προσφυγικό ζήτημα 

Θέματα 2022 

Βήματα: 

1. Εντοπίζουμε καλά τι μας ζητείται! 

Ρωτάει ΠΩΣ       ->     άρα πρέπει να αναφερθούμε στον τρόπο 

Τι;;  ->   τρόπος αντιμετώπισης των πρώτων αναγκών -> άρα είμαστε στο κεφάλαιο για το πρώτο διάστημα μετά την Μικρασιατική Καταστροφή

2. Αξιολογώ τις πηγές         ->      είναι μαρτυρίες; είναι ιστορικά συγγράμματα; είναι εφημερίδες της εποχής;;

3. Εντοπίζω τα στοιχεία από τις πηγές που απαντούν στο ερώτημα 

4. Οργανώνω την απάντησή μου συνδυάζοντας τις ιστορικές μου γνώσεις (βιβλίο και ό,τι άλλο γνωρίζω) με τις πληροφορίες από τις πηγές. 

(προσέχω το κείμενο να έχει σωστή συνοχή και συνεκτικότητα   ->    χρησιμοποιώ κατάλληλες διαρθρωτικές λέξεις και δημιουργώ λογική αλληλουχία ανάμεσα στα νοήματα που παραθέτω. Προσέχω να εισαγάγω ομαλά τον αναγνώστη στο θέμα και να κλείσω επίσης ομαλά)

5. Συγγράφω το τελικό μου κείμενο. 

Ενδεικτική απάντηση

Μετά την Μικρασιατική Καταστροφή του 1922 πλήθος προσφύγων συνέρρευσαν στην Ελλάδα. Αυτό οδήγησε σε υπερπληθυσμό και άθλιες συνθήκες διαβίωσης για τους ταλαιπωρημένους Έλληνες της Μ. Ασίας. Ειδικότερα, κατά το πρώτο διάστημα ήταν δύσκολο να καλυφθούν οι ανάγκες διατροφής, ρουχισμού, στέγασης και ιατρικής περίθαλψης. Αυτές τις ανάγκες προσπάθησε να ικανοποιήσει το κράτος, αλλά και οι ιδιώτες. 

Η διατροφή των προσφύγων καλύφθηκε από καθημερινή διανομή ψωμιού την οποία διενεργούσαν μεμονωμένοι εθελοντές και ξένα φιλανθρωπικά ιδρύματα. Επιπλέον, από το σύγγραμμα του Smith πληροφορούμαστε ότι ιδιώτες παρείχαν και άλλα γεύματα στους πρόσφυγες, όπως σούπες. Όσον αφορά στον ρουχισμό, περιελάμβανε κυρίως κουβέρτες. 

Η στέγαση των προσφύγων έγινε κυρίως από τις υπηρεσίες του κράτους. Πιο συγκεκριμένα, ιδρύθηκε το Νοέμβριο του 1922 το Ταμείο Περιθάλψεως Προσφύγων που υπαγόταν στο Υπουργείο Περιθάλψεως και στόχο είχε την ανέγερση ξύλινων παραπηγμάτων για την προσωρινή στέγαση των προσφύγων. Για την επίτευξη αυτού του στόχου, το κράτος δημιούργησε προσωρινά καταλύματα, όπως καλύβες, παράγκες, σκηνές σε υπαίθριους δημόσιους χώρους, όπως ήταν τα αρχαία μνημεία ή οι εκκλησίες που επιτάχθηκαν. Επιστρατεύτηκαν όλοι οι στεγασμένοι χώροι που ήταν διαθέσιμοι. Όπως καταγράφεται και από τον Μ. Χαραλαμπίδη, κεντρικοί δρόμοι, θέατρα, αποθήκες, υπόστεγα κ.λπ. Αξιοποιήθηκαν ακόμα και μέρη τα οποία δεν είναι κατάλληλα για στέγαση ανθρώπων, όπως ήταν οι στάβλοι ή τα κοτέτσια. Χαρακτηριστική είναι η μαρτυρία της κυρίας Ακερμανίδου η οποία περιγράφει την περίπτωση στέγασης μιας οικογένειας - της οικογένειάς της - σε κοτέτσι. 

Ωστόσο, οι προσπάθειες του κράτους δεν ήταν αρκετές. Έτσι, υπήρξε κινητοποίηση από την ιδιωτική πρωτοβουλία για αμεσότερη αντιμετώπιση του προβλήματος. Όπως διαβάζουμε και στις καταγραφές της Μ. Χαϊδεμένου, κάποιοι πρόσφυγες επεδίωξαν την εγκατάστασή τους σε κατοικίες συγγενικών προσώπων ως προσωρινοί φιλοξενούμενοι. Γνωρίζουμε ότι για την πρόσκαιρη στέγαση των προσφύγων αξιοποιήθηκαν και κατοικίες τις οποίες μοιράστηκαν οι ένοικοί τους με τους πρόσφυγες. Αυτά τα στοιχεία κάνουν εναργές την τραγικότητα της κατάστασης και την αντίθεση ανάμεσα στις ανάγκες που δημιουργήθηκαν από την έλευση των προσφύγων και τις αδυναμίες του ελληνικού κράτους να τις αντιμετωπίσει με όρους ανθρώπινης αξιοπρέπειας για τους νεοφερμένους. 

Τέλος, όσον αφορά στην ιατρική περίθαλψη, έγινε προσπάθεια διανομή φαρμάκων και άλλων ειδών πρώτης ανάγκης σε καθημερινή βάση τόσο από ιδιώτες όσο και από φιλανθρωπικά ιδρύματα. 

Συμπερασματικά, το πρώτο διάστημα φαίνεται να ήταν πιεστικό και δύσκολο τόσο για τους πρόσφυγες όσο και για τις κρατικές υπηρεσίες που δυσκολεύονταν να ανταποκριθούν στις ανάγκες των συνθηκών. Ωστόσο, η ιδιωτική πρωτοβουλία εξασφάλισε όσο το δυνατόν καλύτερες συνθήκες για τους πρόσφυγες και συνέβαλε δραστικά στην κάλυψη των πρώτων και πιεστικών αναγκών των προσφύγων.

Δουλειές του σπιτιού (Επίπεδο Ελληνομάθειας Α1)

Στόχοι: 

1. μαθαίνω το λεξιλόγιο για τις δουλειές του σπιτιού και τις εξωτερικές δουλειές

2. μαθαίνω τον παρατατικό της ενεργητικής φωνής όλων των συζυγιών

Οι καθημερινές δουλειές 

Όταν ήμουν παιδί, η ζωή μου ήταν διαφορετική. Κάθε μέρα βοηθούσα στο σπίτι. Το πρωί, ο πατέρας μου μαγείρευε και η μητέρα μου καθάριζε την κουζίνα. Εγώ καθάριζα το δωμάτιό μου και τακτοποιούσα τα παιχνίδια μου. Οι γονείς μου δούλευαν πολύ, αλλά δεν τους κούραζε η δουλειά. Το απόγευμα αγοράζαμε προϊόντα από το σούπερ μάρκετ και το σαββατοκύριακο πλέναμε το αυτοκίνητο.  Η μητέρα μου αγόραζε φρούτα και λαχανικά και εμείς βοηθούσαμε με τις σακούλες, τις κουβαλούσαμε. Μετά γυρίζαμε στο σπίτι και τρώγαμε όλοι μαζί. Μερικές φορές ο αδελφός μου κι εγώ βγάζαμε βόλτα τον σκύλο. Ήταν ωραία χρόνια και περνούσαμε πολύ χρόνο μαζί.

✏️ Άσκηση 1: Κατανόηση Κειμένου

Απάντησε στις ερωτήσεις:

• Ποιος μαγείρευε στο σπίτι;
• Τι έκανε ο πατέρας το απόγευμα;
• Τι έκαναν τα παιδιά με τον σκύλο;
• Πού πήγαιναν τα Σαββατοκύριακα;

🔍 Άσκηση 2: Βρίσκω τα ρήματα (Παρατατικός)

Γράψε 6 ρήματα από το κείμενο που είναι στον παρατατικό:

🔄 Άσκηση 3: Μετατρέπω σε Παρατατικό

Παράδειγμα:

καθαρίζω → καθάριζα

μαγειρεύω → __________________

ψωνίζω → __________________

πλένω → __________________

βγάζω → __________________

βοηθάω → __________________

παίζω → __________________

δουλεύω → __________________

τακτοποιώ → __________________

🧩 Άσκηση 4: Συμπληρώνω τα κενά

Βάλε το ρήμα στον παρατατικό:

Κάθε μέρα, εγώ __________ (καθαρίζω) το δωμάτιό μου.

Η μητέρα μου __________ (μαγειρεύω) το μεσημέρι.

Ο πατέρας μου __________ (πλένω) το αυτοκίνητο.

Εμείς __________ (πηγαίνω) στο σούπερ μάρκετ.

Τα παιδιά __________ (παίζω) στην αυλή.

Εγώ __________ (βοηθάω) τη μητέρα μου.

🏡 Άσκηση 5: Λεξιλόγιο – Οι δουλειές

Γράψε τη σωστή λέξη:

(σκουπίζω, σφουγγαρίζω, μαγειρεύω, αγοράζω, πλένω, καθαρίζω)

__________ το πάτωμα με νερό.

__________ το σπίτι με σκούπα.

__________ φαγητό στην κουζίνα.

__________ τα ρούχα στο πλυντήριο.

__________ προϊόντα από το σούπερ μάρκετ.

__________ το δωμάτιο.

🗣️ Άσκηση 6: Γράφω για εμένα

👉 Όταν ήμουν μικρός/μικρή…

Εγώ ______________________________________

Η μητέρα μου _______________________________

Ο πατέρας μου ______________________________

Εμείς _____________________________________

💬 Προφορική Δραστηριότητα

Ας συζητήσουμε:

Τι δουλειές έκανες όταν ήσουν παιδί;

Ποιος μαγείρευε στο σπίτι σου;

Πηγαίνατε μαζί για ψώνια;

Δες και εμπλούτισε το λεξιλόγιο του μαθήματος εδώ.